سرمقاله

بزرگان گفتهاند که زندگی شهری و اجتماعی با برداشتن گامهای استوار شهروندان رنگ و رونق میگیرد. این سخن بیانگر آن است که آبادانی، زیبایی و نظم شهر، بیش از هر چیز به احساس مسئولیت، آگاهی و مشارکت فعال شهروندان وابسته است.
در پی تحولات چند دهۀ اخیر در کشور، بهویژه در شهر کابل، آسیبهای فراوانی در ابعاد مختلف فرهنگی و اجتماعی بر جای مانده است. فرهنگ شهرنشینی نیز از این وضعیت متأثر شده و در برخی موارد، بیتوجهی به ارزشها، اصول و مقررات زندگی شهری، به یکی از چالشهای مهم اجتماعی مبدل گردیده است. از آنجایی که شهروندان در حقیقت صاحبان اصلی شهر محسوب میشوند، لازم است در برابر تمام مسائل شهری احساس مسئولیت و تعلق خاطر داشته باشیم. این مسئولیت از رعایت پاکی و صفایی خانه، کوچه و محیط زندگی آغاز میشود و تا سرسبزی شهر، حفاظت از تأسیسات و داراییهای عامه، سهمگیری در برنامههای اجتماعی و همکاری با نهادهای مسئول گسترش مییابد. همچنان، همیاری با همسایهگان، دستگیری از نیازمندان و همکاری در حل مشکلات اجتماعی، از جلوههای ارزشمند فرهنگ شهروندی است.
به بیان دیگر، شهروندبودن تنها به معنای زندگی در شهر نیست؛ بلکه به معنای مشارکت آگاهانه در امور شهری، احترام به حقوق دیگران و تلاش برای بهبود شرایط زندگی اجتماعی است. هرگاه شهروندان خود را در برابر شهر مسئول بدانند، زمینه برای ایجاد محیط پاک، منظم، زیبا و امن فراهم خواهد شد.
در این میان، رسانهها یکی از ابزارهای مهم برای معرفی ارزشهای شهری، افزایش آگاهی عامه و ترویج فرهنگ شهروندی بهشمار میروند. رسانههای تصویری، شنیداری و چاپی که در شهر کابل فعالیت دارند، از طریق نشر برنامههای خبری، دینی، معلوماتی، تربیتی، آموزشی و فرهنگی، نقش مهمی در آگاهیدهی و شکلدهی افکار عمومی ایفا میکنند. در کنار سایر مسئولیتهای رسانهای، آگاهیدهی دربارۀ ارزشهای شهری و اجتماعی نیز باید جایگاه ویژهای داشته باشد. رسانهها میتوانند با تهیه و نشر برنامههای هدفمند، شهروندان را به رعایت اصول شهرنشینی، حفظ محیط زیست، جلوگیری از تخریب تأسیسات شهری، رعایت نظم و قانون و مشارکت در فعالیتهای عامالمنفعه تشویق کنند.
ریاست نشرات و آگاهی عامۀ شاروالی کابل نیز از طریق رسانههای چاپی، برقی و راهاندازی برنامههای آگاهیدهی، به این موضوع مهم توجه داشته و در راستای ارتقای آگاهی شهروندان تلاش مینماید. با این حال، انتظار میرود رسانههای فعال در شهر کابل، با تهیه و نشر برنامههای ویژه در زمینۀ مسائل شهری، نقش مؤثرتری در ترویج فرهنگ مشارکت مردم در امور عامه، حفاظت از تأسیسات شهری و تقویت احساس مسئولیت اجتماعی ایفا کنند.
بدون شک، ساختن شهری آباد، زیبا، پاک و منظم تنها مسئولیت یک نهاد یا ادارۀ مشخص نیست؛ بلکه این هدف با همکاری مشترک شهروندان، رسانهها و نهادهای مسئول تحقق مییابد. هر گام کوچک در راستای پاکی محیط، رعایت نظم، حفاظت از داراییهای عامه و همکاری با دیگران، میتواند تأثیری بزرگ در بهبود زندگی شهری داشته باشد.
پس بیایید با قلم و قدم، دست به دست هم دهیم و در ساختن شهر بهتر سهم بگیریم؛ زیرا زندگی شهری با برداشتن گامهای استوار شهروندان رنگ میگیرد.
پامیر؛ هفتهنامه رسمی نشرات شاروالی کابل


